هر ماه دهها عنوان جدید به فروشگاههای دیجیتال بازی اضافه میشود و بازیهای قدیمی هم با تخفیف یا نسخههای بازسازیشده دوباره سر زبانها میافتند. در این بازار شلوغ، انتخاب بر اساس امتیاز و محبوبیت به یک فهرست طولانی و کم کاربرد ختم میشود، زیرا واقعیت این است که بهترین بازی برای همه یکسان نیست. ممکن است یک گیمر از یک نقشآفرینی ۱۰۰ ساعته لذت ببرد و شخص دیگری بعد از چند ساعت از آن خسته شود. یکی به دنبال یک بازی رقابتی برای سپری کردن زمان با دوستانش باشد و دیگری فقط بخواهد بعد از یک روز شلوغ، چند ساعت در یک دنیای آرام قدم بزند.
پس برای پیدا کردن بازی مناسب، بهتر است قبل از اینکه سراغ اسم بازی برویم، اول ببینیم خودمان از یک بازی چه میخواهیم؟، این راهنما برای سه گروه از افراد نوشته شده:
- گیمرهای حرفهای با وقت محدود
- علاقهمندان به داستان و بازیهای داستانمحور
- کسانی که فقط دنبال سرگرمی هستند
اول مشخص کنید چقدر وقت دارید
یکی از مهمترین معیارها، زمان آزاد است. مطابق گزارش Global Power of Play سازمان ESA (Entertainment Software Association) در سال ۲۰۲۵، میانگین سنی گیمرها در سطح جهانی را ۴۱ سال اعلام کرد؛ یعنی بخش بزرگی از مخاطبان بازیها دیگر نوجوان و جوان کم مشغله نیستند، بلکه آنها افرادی با زندگی روزمره و شلوغتر با وقت آزاد محدودترند. اگر شما هم وقت زیادی برای بازی ندارید، رفتن سراغ عنوانی که برای رسیدن به بخشهای اصلی دهها ساعت نیاز دارد، انتخاب هوشمندانهای نیست. در چنین شرایطی بازیهای مرحلهای، تجربههای کوتاهتر یا عناوینی که امکان ذخیره و ادامه دادن راحت دارند، میتوانند گزینه مناسبتری باشند.

در مقابل؛ اگر معمولاً چند ساعت پشت سر هم بازی میکنید و از درگیر شدن با یک دنیای بزرگ لذت میبرید، بازیهای جهانباز و نقشآفرینی میتوانند انتخاب منطقیتری باشند. البته باید توجه داشته باشیم که طولانی بودن بازی به معنی بهتر بودن آن نیست. گاهی یک تجربه ۱۰ یا ۱۵ ساعته میتواند بسیار منسجمتر از عنوانی باشد که برای پر کردن یک نقشه بزرگ، فعالیتهای تکراری زیادی در اختیار بازیکن قرار میدهد.
ژانر را با چیزی که واقعاً دوست دارید انتخاب کنید
اسم ژانر به تنهایی اطلاعات زیادی به ما نمیدهد. نقشآفرینی (RPG) یکی از محبوبترین ژانرهای بازیهای ویدیویی است؛ اما همین محبوبیت بالا تضمینی برای لذت بردن شما از یک بازی RPG خاص نیست. دو بازی ممکن است هر دو در دسته RPG قرار بگیرند، اما تجربه کاملاً متفاوتی ارائه کنند.
یکی ممکن است روی داستان و انتخابهای بازیکن تمرکز داشته باشد و دیگری بیشتر به مبارزه بها دهد. به جای اینکه فقط بگویید: من RPG دوست دارم، بهتر است مشخص کنید کدام بخش آن را دوست دارید؛ اگر از ساختن شخصیت و ارتقای مهارتها لذت میبرید، سیستم پیشرفت اهمیت زیادی پیدا میکند، اگر داستان برایتان مهمتر است، روایت و شخصیتپردازی را در اولویت بگذارید، و وقتی برایتان مبارزه مهمترین بخش بازیست، قبل از خرید روی کیفیت Combat و تنوع دشمنان تمرکز کنید. همین موضوع درباره ژانرهای دیگر هم صدق میکند.
اگر داستان برایتان مهم است، فقط به ژانر نگاه نکنید
بعضی گیمرها قبل از هر چیز دنبال داستان هستند. اما داستانمحور بودن الزاماً به معنی یکسان بودن تجربه بازیها نیست. یک بازی ممکن است داستان خطی داشته باشد و بیشتر شبیه یک اثر سینمایی پیش برود، اما در بازی دیگری ممکن است آزادی عمل بیشتری داشته باشید و انتخابهایتان روی اتفاقات داستان اثر بگذارد. در اینجا حتی سرعت روایت هم حائز اهمیت است.
اگر از دیالوگهای طولانی و پیشروی آرام داستان لذت نمیبرید، احتمالاً بعضی از بازیهای نقشآفرینی یا ماجراجویی انتخاب مناسبی برایتان نیستند، حتی اگر از نظر منتقدان؛ بازیهای بسیار خوبی باشند. بنابراین قبل از خرید، ببینید بازی چقدر روی داستان تمرکز دارد و این داستان با سلیقه شما هماهنگ است یا نه؟.
با بازیهای سخت مشکلی ندارید؟
درجه سختی فقط یک گزینه در منوی تنظیمات نیست؛ در بعضی بازیها بخش مهمی از طراحی تجربه است. بعضی عناوین از شما میخواهند بارها شکست بخورید، الگوی حملات دشمن را یاد بگیرید و بعد دوباره تلاش کنید. برای یک گیمر این میتواند یکی از جذابترین بخشهای بازی باشد، اما برای فرد دیگری ممکن است تمام لذت تجربه را از بین ببرد.
پس اگر برای سرگرمی کوتاه مدت بازی میکنید و دوست ندارید یک مرحله را چندبار تکرار کنید، درجه سختی بازی و امکان تنظیم آن، نکته مهمی برای بررسی است، اما اگر از چالش لذت میبرید، بازی بیش از حد آسان ممکن است خیلی زود برایتان خسته کننده شود.
تک نفره یا چند نفره؟
این انتخاب میتواند تمام تجربه بازی را تغییر دهد. بازیهای تک نفره معمولاً آزادی بیشتری برای تعیین زمان بازی در اختیار شما میگذارند؛ چرا که میتوانید هر وقت خواستید شروع کنید و بدون وابستگی به افراد دیگر ادامه دهید.

در بازیهای چندنفره شرایط متفاوت است. کیفیت تجربه تا حد زیادی به جامعه بازیکنان، سرورها و دوستان شما بستگی دارد. مثلا در یک بازی که برای چهار نفر طراحی شده، اگر مجبور باشید همیشه به تنهایی آن را تجربه کنید، ممکن است لذت چندانی برایتان نداشته باشد.
اگر معمولاً در اوقات مشخصی با دوستانتان بازی میکنید، ببینید بازی از چه حالتهای چندنفرهای پشتیبانی میکند؟، Cross-Play دارد یا نه؟ و آیا برای تجربه کامل آن به اشتراک یا سرویس خاصی نیاز دارید؟.
گرافیک را بیش از حد جدی نگیرید
گرافیک یکی از اولین چیزهایی است که هنگام معرفی بازی میبینیم، اما نباید معیار اصلی انتخاب باشد. یک بازی میتواند از نظر بصری فوقالعاده باشد و در عین حال گیمپلی خستهکنندهای داشته باشد. به عنوان مثال برای من Cyberpunk ۲۰۷۷ چنین بود. اما از طرف دیگر؛ عنوانی با گرافیک سادهتر ممکن است بتواند ساعتها شما را سرگرم کند.
حتی با سختافزار قوی که این روزها برای خیلی از ما تبدیل به رویا شده است، کیفیت فنی بازی همچنان نقش مهمی در تجربه نهایی دارد: نرخ فریم، زمان بارگذاری، باگها و ثبات عملکرد گاهی بیشتر از تعداد جزئیات گرافیکی اهمیت پیدا میکنند.
پلتفرم را قبل از هر چیز بررسی کنید
یکی از سادهترین اشتباهات، انتخاب بازی قبل از بررسی پلتفرم است. همه بازیها روی PC و کنسولهای مختلف عرضه نمیشوند و حتی نسخههای یک بازی روی پلتفرمهای متفاوت ممکن است عملکرد یکسانی نداشته باشند.

اگر PC دارید، حداقل سیستم مورد نیاز را با سختافزار خودتان مقایسه کنید و فقط به عبارتهایی مثل قابل اجرا اکتفا نکنید؛ ببینید سیستم شما برای چه وضوح تصویر و نرخ فریمی در آن بازی بهخصوص مناسب است. روی کنسول هم تفاوت میان نسلها و نسخههای مختلف میتواند مهم باشد، پس پلتفرم دقیق نسخه مورد نظرتان را از قبل مشخص کنید.
بودجه هم بخشی از انتخاب است
گاهی بهترین زمان خرید یک بازی، روز عرضه نیست. قیمت بازیها بعد از مدتی کاهش پیدا میکند و تخفیفهای فروشگاههای دیجیتال مانند استیم میتوانند تفاوت قابل توجهی ایجاد کنند. بعضی بازیها هم بعد از چند ماه وارد سرویسهای اشتراکی میشوند، پس اگر عجلهای برای تجربه یک عنوان ندارید، صبر کردن میتواند تصمیم اقتصادی بهتری باشد. از طرف دیگر؛ اگر بازی آنلاین باشد، وضعیت جامعه بازیکنان اهمیت بیشتری پیدا میکند، در چنین مواردی شاید خرید در زمان عرضه یا زمانی که جمعیت بازیکنان بیشتر است، تجربه بهتر و ارزش بیشتری برایتان داشته باشد.
قبل از خرید، نقدها را درست بخوانید
خواندن یک نقد فقط برای دیدن نمره آخر آن نیست، بهتر است اول ببینید نویسنده درباره چه چیزهایی صحبت کرده است؟
اگر به داستان اهمیت زیادی میدهید، بخش مربوط به روایت را بخوانید، و اگر مبارزه برایتان مهم است، روی همان قسمت تمرکز کنید. همچنین فقط یک نقد را ملاک قرار ندهید. اگر چند بررسی مختلف را بخوانید، میتوانید نقاط مشترک میان آنها را پیدا کنید. زیرا وقتی چند نفر مستقل به یک مشکل مشابه اشاره میکنند، احتمال اینکه آن مشکل واقعاً در تجربه بازی تأثیرگذار باشد بیشتر است. در مقابل؛ اگر یک ایراد فقط در یک بررسی مطرح شده، ببینید آیا آن مشکل برای سبک بازی شما اهمیت دارد یا نه؟
یک روش ساده برای انتخاب بازی
اگر هنوز بین چند بازی مردد هستید، این پنج سؤال را از خودتان بپرسید:

- چقدر وقت برای بازی دارم؟ کم، متوسط یا زیاد؟
- از کدام بخش بازی بیشتر لذت میبرم؟ داستان، مبارزه، اکتشاف، رقابت، ساخت و ساز یا پیشرفت شخصیت؟
- ترجیح میدهم تنها بازی کنم یا با دیگران؟
- چقدر با سختی و شکست خوردن مشکلی ندارم؟
- بودجه و سختافزار من اجازه تجربه این بازی را میدهد؟
اگر پاسخ به این پنج سؤال را بدانید، انتخاب بازی تا حد زیادی برایتان ساده میشود.
جمعبندی
گاهی یک بازی با میانگین نمره بسیار بالا، بعد از چند ساعت شما را خسته میکند و عنوانی که منتقدان چندان دوستش نداشتهاند، تبدیل به یکی از تجربههای مورد علاقهتان میشود. این اتفاق عجیب نیست. بازیهای ویدیویی مثل یک محصول کاملاً یکسان برای همه نیستند. تجربه هر بازی به سلیقه، زمان، سختافزار، بودجه و حتی حال و هوای خود بازیکن بستگی دارد. به همین دلیل، هنگام انتخاب بازی سؤال اصلی بهترین بازی کدام است؟، نیست، بلکه کدام بازی برای من مناسبتر است؟، است.
اگر این تفاوت در طرح سوال را در نظر بگیریم، انتخاب از میان صدها عنوان هم خیلی ساده میشود؛ هدف تجربه کردن همه بازیهای خوب نیست، بلکه پیدا کردن بازیهایی است که واقعاً ارزش وقت گذاشتن برای ما را داشته باشند.


